BİLDİRİLER

BİLDİRİ DETAY

Büşra YILMAZ, Mahmut Serkan YAZICI, Fatma Gül UZUNER
ÖĞRETMENLERİN KAPSAYICI EĞİTİME YÖNELİK METAFORİK ALGILARI
 
Kapsayıcı eğitim, çağdaş eğitim yaklaşımları tarafından önerilen ve öne çıkan uygulamalardan biridir. Kapsayıcı eğitim öğrencilerin cinsiyet, ırk, kültürel farklılık, ekonomik sınıf, inanç gibi özelliklerine bakılmaksızın nitelikli eğitime erişmeleri ve topluma katılmaları için fırsatlar sunmaktır. Kapsayıcı eğitim ayrımcılığa sebep olan unsurları ortadan kaldırma amacını taşıdığı için temel bir insan hakkı olarak görülmektedir. Bu bağlamda, eğitimin her kademesinde üzerinde durulması gereken uygulamalardan biri olarak görülmektedir. Ancak kapsayıcı eğitim uygulamalarının başarılı bir şekilde yürütülebilmesi için eğitim sürecinde önemli görev ve sorumlulukları olan öğretmenlerin kapsayıcı eğitimle ilgili gereken bilgi ve becerilere sahip olmaları beklenmektedir. Bu bağlamda, öğretmenlerin kapsayıcı eğitime yönelik algıları da önemlidir. Öğretmenlerin kapsayıcı eğitime ilişkin sahip oldukları metaforik algılarının belirlenmesi onların kapsayıcı eğitime ilişkin algılarını ortaya koyacaktır. Bu araştırmada, öğretmenlerin kapsayıcı eğitim uygulamalarına yönelik metaforik algılarının ortaya koyulması amaçlanmıştır. Araştırmada nitel araştırma yaklaşımları kapsamında yer alan fenomenoloji araştırma yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu amaçlı örnekleme tekniklerinden biri olan uygun durum ve maksimum çeşitlilik örnekleme tekniklerine göre seçilen 58 öğretmen oluşturmaktadır. Uygun durum örneklemesi kapsamında gönüllü öğretmenlere ulaşılmış, maksimum çeşitlilik örneklemesi kapsamında ise mümkün olduğunca farklı branşlarda görev yapan öğretmenlere ulaşılmaya çalışılmıştır. Veri toplama aracı olarak metafor formu kullanılmıştır. Buna göre, öğretmenlerden “Kapsayıcı eğitim … gibidir/benzer. Çünkü … .” ifadesindeki boş bırakılan yerleri uygun şekilde doldurmaları istenmiştir. Veri toplama aracının hazırlanmasında uzman görüşüne başvurulmuş, taslak metafor formu bir öğretmene uygulanarak pilot uygulaması yapılmış ve bu şekilde veri toplama aracına son hali verilmiştir. Verilerin analiz edilmesi noktasında tümevarımsal içerik analizi kullanılmıştır. Bu bağlamda, metaforların içerdiği anlama göre kodlama yapılmış ve bu kodlara bağlı olarak temalar oluşturulmuştur. Verilerin analiz edilmesi sürecinde de uzman incelemesine başvurulmuş ve tutarlık incelemesi yapılmıştır. Bu bağlamda, metafor formuna cevap verebilen öğretmenlerin kapsayıcı eğitime yönelik olumlu algılara sahip olduğu ve bu algıların demokrasi, eşitlik, saygı, çeşitlilik, olumlu atmosfer, gereklilik, adalet, bütüncüllük ve problem çözme kavramlarını içerdiği görülmüştür. Bu olumlu duruma rağmen, katılımcı öğretmenlerin 17’si kapsayıcı eğitim ile ilişkili bilgi ve eğitimi olmadığı için metafor yazamadıklarını belirtmişlerdir. Bu nedenle, öğretmenlerin kapsayıcı eğitime yönelik bilgi ve becerilerinin geliştirilmesine ihtiyaç duyulmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Kapsayıcı eğitim, öğretmen eğitimi, metafor



 


Keywords: